AI sẽ thay thế Performance Marketer và vì sao tôi không tin điều đó
AI có thể làm hết mọi thứ, con người sẽ bị đá đít khỏi nơi làm việc trong vài năm tới nhưng đó không phải toàn bộ bức tranh
Dạo này tôi đọc được ra rả những bài cảnh báo ads thủ sẽ thất nghiệp trong năm nay - cái mà tôi cũng thấy họ nói nhiều từ năm ngoái, luận điểm kiểu này ngày càng nhiều sau thương vụ Meta thâu tóm Manus AI để tích hợp một “AI Agent” vào thẳng Ads Manager, giúp Performance Marketer phân tích và quản lý quảng cáo.
Những phòng Marketing không bóng người, nơi những dòng code tự chạy chiến dịch, tự tối ưu và tự báo cáo, bắt đầu trở thành ước mơ mới. Nhưng có thật là vậy?
Góc nhìn từ người trong nghề
Tôi cho rằng hầu hết những người lên bài với nội dung này là founder startup quy mô nhỏ nhưng vận hành quảng cáo với cấu trúc chiến dịch và vận hành bị phức tạp hóa, thế nên mới cần tới 6 người hoặc hơn cho việc quản lý và tối ưu quảng cáo.
Thứ nhất, vị trí Performance Marketing vốn là một ngành hẹp, nằm trong một phòng ban Marketing lớn. Một tập đoàn chỉ cần 1-3 headcounts để quản lý, vận hành và tối ưu quảng cáo cho ngân sách quảng cáo vài triệu đô một năm, phần lớn những người này ở level Senior hoặc Manager và họ là những người chưa bị ảnh hưởng bởi AI vì AI không biết lên chiến lược nếu không có chuyên gia điều hướng.
Thứ hai, ở công ty có quy mô càng lớn, tự động hóa với AI diễn ra chậm hơn rất nhiều so với các startup quy mô nhỏ, thế nên việc AI có thể thay thế hoàn toàn Performance Marketer hay bất cứ ngành nghề nào trong năm nay hay ngay năm tiếp theo nghe chừng là chuyện khó xảy ra.
AI với tôi giống một nhân viên giỏi nói nhưng không giỏi làm, tỏ vẻ hiểu hết mọi thứ nhưng hay làm sai, đã làm sai lại còn lặp lại lỗi sai. Thử tưởng tượng mà xem, AI Agent “lỡ tay” tiêu lẹm $30k trong 1 ngày để tạo ra thêm chỉ revenue $5k, khi bạn mắng chửi nó, nó nhẹ nhàng trả lời: “Ồ, bạn nói đúng rồi, tôi xin lỗi, lẽ ra tôi cần phải làm thế này” và…vẫn tiếp tục làm sai.
Thực tế, AI có xu hướng lặp lại sai lầm vì nó không “học” như cách con người học. Nó là một mô hình xác suất, dự đoán đầu ra dựa trên pattern từ dữ liệu đã được huấn luyện và ngữ cảnh hiện tại trong ô chat. Nếu như AI đã làm sai ở những câu trả lời trước đó, ở những câu trả lời tiếp theo, nó đọc lại chat thấy xu hướng là trả lời sai → nó sẽ tiếp tục làm sai.
Biết được điều đó, bạn có tin và giao phó 100% việc vận hành tài khoản quảng cáo vào AI hay không?
AI rất máy móc (of course, it’s a machine), nó cần input cực kỳ chi tiết về business context, business knowledge cùng với sự giám sát, tinh chỉnh từ phía con người y hệt như một fresher để có thể làm tốt nhiệm vụ. Thế nên, tôi không tin vào câu chuyện có 1 phòng Marketing tự động hóa 100% của các chuyên gia Automation trên Facebook.
Tuy nhiên, đừng hiểu nhầm ý tôi, AI chắc chắn sẽ tạo ra một ảnh hưởng lớn lên ngành Performance Marketing hay bất cứ lĩnh vực nào đang tồn tại và bạn nên chuẩn bị trước cho chính mình. Điểm cộng lớn nhất của AI là giỏi tổng hợp, phân tích thông tin, brainstorm idea mới - nó giúp công việc của một Senior hay Manager trở nên nhẹ nhàng hơn. Điều đó đồng nghĩa rằng công việc Entry level, Fresher và dần dần là Junior sẽ bị thu hẹp.
Khuôn mẫu này không chỉ xảy ra ở Marketing, nhìn sang Dev, Data Analysis hay Design, v.v. Bạn sẽ thấy một kịch bản tương tự: AI không xóa sổ ngành, nó chỉ thu hẹp các vị trí execution (Junior/Fresher).
Việc này giúp con người tập trung vào những giá trị quan trọng hơn mà AI không làm được: khả năng phán đoán, tư duy chiến lược, khả năng suy luận và suy nghĩ trừu tượng để giải quyết vấn đề, khả năng ra quyết định khi chưa đủ dữ liệu.
Mặt khác, nó dẫn tới một câu hỏi: AI chưa thay thế được những vị trí lên chiến lược, ra quyết định, nhưng nó đang đóng lại con đường để một người mới trở thành chuyên gia. Nếu không có Fresher, Junior, chúng ta lấy đâu ra Senior/Manager nhiều năm sau này? Đây là câu hỏi vẫn còn để ngỏ.
AI lấy đi việc làm nhưng cũng sẽ tạo ra cơ hội mới
Nếu nhìn ở góc độ nghề nghiệp, AI đang thu hẹp những công việc entry-level. Nhưng nếu zoom out ra toàn thị trường, bức tranh lại hoàn toàn khác.
AI đang hạ thấp rào cản gia nhập thị trường cho startup, nhất là với ngành kinh doanh tri thức, thương mại điện tử. Một cá nhân có tư duy hệ thống, biết tận dụng AI, hoàn toàn có thể vận hành khối lượng công việc tương đương một phòng ban 5 người của 10 năm trước. Và đó là lý do vì sao chúng ta đang bắt đầu thấy nhiều hơn những Solopreneur và các startup tinh gọn xuất hiện.
Điều này sẽ thay đổi cách mọi người nhìn nhận về công việc. Không phải ai cũng muốn đi làm thuê khi họ nhận ra rằng với tư duy và công cụ, họ có thể tự xây dựng một hệ thống tạo ra giá trị cho riêng mình.
Có thể nhiều người sẽ cho rằng đây là góc nhìn quá lạc quan. Nhưng nếu nhìn lại các pattern trong các cuộc cách mạng công nghiệp, mỗi làn sóng biến đổi về hạ tầng kỹ thuật, công nghệ lớn đều mang theo một nỗi sợ giống nhau: công việc bị tước đoạt. Và đúng là một số công việc sẽ biến mất, nhưng đồng thời, những công việc mới cũng được sinh ra - những thứ mà trước đó chúng ta không nghĩ tới. Ví dụ như trước năm 2010, liệu bạn có thể hình dung được thương mại điện tử sẽ trở thành một ngành khổng lồ như hiện tại hay không?
Và tôi tin rằng AI cũng đang ở giai đoạn tương tự. Việc của ta hiện tại là học cách làm việc với AI và chuẩn bị cho những thứ sẽ tới.
Một số bài post khác từ mình có thể bạn sẽ thích:
Hai bài viết dưới đây về cách AI vận hành và ảnh hưởng của AI tới công việc rất hữu ích cho việc nhìn nhận thị trường đang như thế nào và làm sao để làm việc với AI, rất khuyến khích các bạn đọc chúng.
Nhận định khá chính xác :))